Fjalor i Gjuhës Shqipe

Fjalori i fundit(2006) i publikuar nga ASHSH(Instituti i Gjuhësisë dhe Letërsisë) - rreth 48.000 fjalë

Kuptimi i fjalës marr
marr:

marr kal., móra, márrë 1. e rrok dikë a diçka me dorë etj., e kap dhe e mbaj; kund. jap: ia mori librin; marr pluhurat me leckë; / kap, zë: e mori për krahu (për dore, zvarrë); e morën peng. 2. edhe fig., më bie në dorë diçka; bëj diçka timen duke e blerë etj.; siguroj (një fitim a një përfitim etj.); pajisem me diçka; përvetësoj; kund. jap; fal: mora një palë këpucë (për vajzën); mora rrogën (diplomën, patentën, një titull); morën pushtetin; mori borxh; mori lejë; mora një lajm (një porosi, një urim); ka marrë dije (njohuri); mori mendimin (pëlqimin) e prindërve; ia mori zemrën e bëri për vete; mori përvojë (një mësim të mirë). 3. ha, pi a thith: merr barna; merr frymë; / v. III fig. kërkon, do: punët e shtëpisë marrin shumë kohë. 4. bised. e bëj grua a bashkëshorte; e bëj timin a e vë në shërbimin tim: e mori për grua me dashuri; mori një tajë (një pastruese). 5. edhe fig., pres, shkurtoj a heq diçka (për flokët etj.): mora anët u qetha anash; sëmundja i mori këmbën (gojën). 6. pranoj të bëj një punë; filloj një veprim: e marr në pyetje (në provim); e morën në shqyrtim; / nis një veprim a veproj në një mënyrë të caktuar: mori një këngë nisi të këndojë; e mori shtruar (me rrëmbim, me inat); e mori me shaka (me qejf); e mori me të mirë. 7. zakon. v. III më kap një ndjenjë, një dëshirë, një sëmundje etj.: më mori malli u mallova; e mori uria ka uri; na mori gazi; ka marrë të ftohur; mori zgjeben; mori një plagë në këmbë. 8. v. III nxë, mban; përmban: kjo enë merr dy litra; merr dhjetë veta (shtretër); / bised. përmbledh; e përfshin (ligji etj.): atë fshat e merr rrethi i Tiranës. 9. e kuptoj ose e gjykoj dikë a diçka në një mënyrë të caktuar; e quaj: e merrnin për të zgjuar (për budalla); merre si të duash. 10. edhe jokal., shkoj në një drejtim; hipi diku: mori rrugën më të gjatë (nga e djathta); mori përpjetë; mori autobusin; / kryes. v. III, edhe fig., ecën drejt një zhvillimi, arrin diku; nis, fillon (edhe si folje gjysmëndihmëse): moti po merr për mbarë; mori dheun u përhap gjithandej; mori tatëpjetën; mori hov; mori zjarr (flakë); mori të krisur (gota) krisi (gota); mori të dilte. 11. bashkë me emra formon togfjalësha foljorë, që kanë kuptimin e foljeve të prejardhura nga emrat përkatës (edhe në njësi frazeologjike): marr hak hakmerrem; marr nën mbrojtje mbroj; marr inat inatosem; merr fund përfundon; mori valë valoi. 12. jokal. v. III bised. ndërzehet, mbarset: mori dash (dem).

Sinonime / Të përafërta:
përvetësoj
ha
do
përmbledh
nis
ndërzehet
Antonime:
jap
fal
Në literaturë:

...nga mosha. Porsa ka marrë vesh që erdhëm ne, paska vënë medaljet, paska ngjeshur koburen dhe ka dalë përjashta. Tani këtë e bën përditë. - Madje, edhe punëtorët shqiptarë i vështron me përbuzie - tha prifti. - Pardje, specialisti e pyeti për diçka dhe ai nuk iu përgjigj. - Është plak fanatik. Siç duket, edhe ata i duken si aleatët tanë. - E di? - vazhdoi gjenerali, me zë të ulët. - Njeriu duhet të parashikojë çdo gjë. Unë u trembem torollakëve të tillë Ja, i shkrepet, nxjerr koburen e të qëllon mu në mes të ditës! - Çdo gjë mund të ndodhë, - tha prifti. - Nga një gjysmë i lënë si...

Ismail Kadare, "Gjenerali i Ushtrisë së Vdekur"
Në literaturë:

...televizor që nuk punon kurrë, mendoi. Ose, më mirë, si një ekran që vazhdimisht merr të njëjtin program, krejt të pakuptueshëm. Vështroi një copë herë gotën e bardhë, që e vërtiste nëpër gishtërinj. -Po ç'të bëj, sipas jush? - tha me një ton nervoz. - Ç’më këshilloni të bëj? Mos vallë duhet të marr aparatin fotografik dhe të bëj poza për t'ia treguar gruas kur të kthehem? Apo të mbaj ditar dhe të shkruaj kureshtira? Ë? Si thoni ju? - Unë nuk thashë asgjë të tillë. Thashë vetëm se ju po pini pak si tepër. - Kurse unë habitem si nuk pini ju. Madje, habitem fort. - Unë s'kam pirë kurrë alkool...

Ismail Kadare, "Gjenerali i Ushtrise se Vdekur"

...trape". Tani që njeriu me mjekër përmendi punën e ankesës, kryezoti ynë u skuq, sepse kjo iu duk si tallje e hollë. - Ç'ankesë? - thirri ai. - Kush ka bërë ankesë kundër jush? Ai i tha këto fjalë me një zë të tillë, sikur të thoshte: mos ju është rritur mendja kaq shumë, sa të kujtoni se unë do të marr mundimin të bëj një ankesë kundër jush, ankimtarëve të përjeshtëm? Njeriu i "Lundra dhe trape" e vështroi ftohtë. - S'është fjala për një ankesë të drejtpërdrejtë, zoti kont, - tha ai. - Atëherë flisni qartë, - tha kryezoti. Përfaqësuesi i "Lundra dhe trape" vështronte ngultazi. Mjekra e tij...

Ismail Kadare, "Ura me Tri Harqe"
Të ngjashme:
harr:

harr kal., -a, -ur 1. heq barërat e këqija, pastroj nga këto barëra të lashtat etj.; rralloj misrin etj.; tëharr: harr gramin. 2. krasit, kij: harr rrushin. 3. fig. heq pjesët e tepërta ose të dobëta dhe përmirësoj një vepër shkencore etj. / pës. hárret v. III.

mare:

maré,-ja f. sh. -(të) bot. shkurre e viseve bregdetare, me gjethe përherë të gjelbra, që bën kokrra të kuqe e të ëmbla si të dredhëzës; kokrrat e kësaj shkurreje; koçimare.

mars:

mars,-i m. muaji i tretë i vitit, që vjen pas shkurtit: 7 Marsi - dita e Mësuesit; është si marsi (dikush) i ndryshon shpejt e shpesh gjendja shpirtërore.

marre:

márr/e,-ja f. sh. -e(t) turp: kam marre; e bëri me marre e turpëroi; i ka plasur delli i marres.

marri:

marrí,-a f. sh. -(të) marrëzi.