Fjalor i Gjuhës Shqipe

Fjalori i fundit(2006) i publikuar nga ASHSH(Instituti i Gjuhësisë dhe Letërsisë) - rreth 48.000 fjalë

Kuptimi i fjalës kusht
kusht:

kusht,-i m. sh. -e(t) 1. rrethanë a gjendje e domosdoshme, nga e cila varet zhvillimi i diçkaje; / sh. rrethanat ku jeton dikush ose ku zhvillohet një veprimtari: kushtet shoqërore (ekonomike, politike); kushte të vështira; përmirësojnë kushtet; me çdo kusht me çdo mënyrë; medoemos. 2. kërkesë që paraqet njëra palë për arritjen e një marrëveshjeje; secila nga pikat e kësaj marrëveshjeje, që duhen zbatuar: kushtet e armëpushimit; kapitullim pa kushte; me çdo kusht; / bast: vunë kusht.

Në literaturë:
Rexhep Qosja, "Panteoni i rralluar"

...tc cilët prej Tsmail Kadaresë mund të presin befasi të reja. Ai është i ri dhe, pos talentit të shquar — si kusht i parë, ka edhe durimin e punës — si kusht i dytë i krijimtarisë së frytshme, me çka nuk shquhen edhe shumë shkrimtarë të tjerë të letërsisë shqipe. Ndoshta kushti i parë vetëvetiu e nënkupton edhe t...

Akademia Shqiptare e Shkencave, "Historia e Popullit Shqiptar"

...e kështjellës me kusht që të largoheshin të lirë nga qyteti. Më 16 qershor të vitit 1478 trupat 411 ...

Akademia Shqiptare e Shkencave, "Historia e Popullit Shqiptar"

...që mbanin të rrethuar kështjellën, e cila mbrohej si edhe më parë nga garnizoni i saj nën komandën e Tanush Topisë. Përballë vendosmërisë së patundur të shqiptarëve për të mbrojtur me çdo kusht lirinë e 398 ...

Akademia Shqiptare e Shkencave, "Historia e Popullit Shqiptar"

...që, sipas funksioneve, rëndësisë e njohjeve, u caktoheshin feudalëve të rinj osmanë, tokat u pjesëtuan në feude të vogla, të mesme dhe të mëdha, që administrata osmane i emërtonte timare, ziamete e hase. Këto prona u shpërndaheshin me kusht ushtarakëve të quajtur spahinj (d.m.th. kalorës), subashë e sanxhakbejlerë, si dhe funksionarëve civilë. Këta i mbanin 327 ...

Akademia Shqiptare e Shkencave, "Historia e Popullit Shqiptar"

...Etja e detyroi garnizonin e kështjellës të hynte në bisedime me sulltanin dhe të pranonte ofertën e tij për t’u larguar i lirë bashkë me armët, me kusht që të dorëzonte kështjellën. Pas gati tre muaj rrethimi, në gusht të vitit 1448 Sopotnica kaloi në duart e osmanëve. Sipas kronistit bizantin L...

Rexhep Qosja, "Panteoni i rralluar"

...është snob?Definicioni klasik i snobit do të ishte përafërsishtky: snob është njeriu që është çka s'është, që ka çka nuk iduhet, që bën çka do të mund mos ta bënte, që don me çdokusht ta reklamojë atë që e ka, që e don apo që e ëndërronatë që nuk e ka dhe nuk mund ta ketë. E thënë me fjalorine Karl Gustav Jungut, snob është njeriu që në vend seunin e vërtetë, ua prezenton të tjerëve personën e vet...

Rexhep Qosja, "Panteoni i rralluar"

...prej krijuesve të saj të talentuar, që kanë premtuar shumë apo edhe kanë bërë diçka, por që nuk e kanë bërë atë që do të mund ta bënin sikur mos t'i kishin marrë në qafë ambicjet e tyre. Këta dezerterë të letërsisë nuk duhet t'i ankojmë shumë në qoftë se nuk kanë pasur kurrë ndonjë përkushtim të veçantë ndaj krijimtarisë, por duhet t'i mëshirojmë në qoftë se një ditë binden me keqardhje se nuk kanë bërë gjësend në fushën së cilës ja kanë kushtuar vitet më të frytshme të jetës, por do të mund të bënin në fushën prej së cilës jan...

Rexhep Qosja, "Panteoni i rralluar"

...nuk është e pamundshme tëgjendet ai që nuk ndjen kënaqësi po s'bën përpjekjet e veta,që nuk dëshiron të përjetojë poezinë pa bërë mundin e vetdhe që, më në fund, nuk e ndjen veten të lumtur në qoftë selumturia e tij nuk është pjesërisht edhe vepër e tij vetë, meç'rast dëshiron të dijë se sa i kushton ky mund. Tekembramja ndodh që të krijohet një opinion plotësisht i posaçëm".Po në lidhje me këtë problem shtrohet edhe një çështjetjetër: në qoftë se, megjithë mundin e bërë, njeriu ndahetpa farë përjetimi prej një poezie të tillë atëherë duhet tëbëhet pyetja: a e vlen barra qiranë që t...

Rexhep Qosja, "Panteoni i rralluar"

...Sigurisht për arësye të këtillë ka pranuartë jetë romantik dhe sentimental e, nganjëherë, edhe deklarativ gjatë trajtimit të ca temave prej të cilave është frymëzuar në përmbledhje. Në zgjedhjen e temave dhe motiveve,ai kësaj here nuk ka provuar të jetë me çdo kusht i ri dhebefasues, i vetëdijshëm se ato përpjekjet për të qenë vetëmi ri përfundojnë shpesh në njëanshmëri, që nuk i sjellin farëkontributi letërsisë sonë Kujdesi i këtillë e ka shpënë qënë disa vjersha të përsërisë temat e njohura të poezisë sonëqë prej Rilindjes e këtej, të cilat jan...

Akademia Shqiptare e Shkencave, "Historia e Popullit Shqiptar"

... Megjithatë, mbreti plak e çmoi këtë radhë të pafavorshme ndeshjen e armatosur me maqedonët dhe bëri përpjekje për marrëveshje. Ai i propozoi Filipit paqe, me kusht që të dy palët të mbanin qytetet që kishin në zotërim në atë kohë; Filipi nuk e pranoi dhe kërkoi që ilirët t’i lironin të gjitha qytetet që i kishin pushtuar Maqedonisë...

Të ngjashme:
gusht:

gusht,-i m. muaji i tetë i vitit, që vjen pas korrikut: gusht e gunë (fj. u.); pa ardhur gushti, s’piqet mushti (fj. u.); që në gusht nga një grusht (fj. u.).

musht:

musht,-i m. lëng rrushi jo i tharmëtuar; lëng i trashë frutash: gushti me rrushin, vjeshta me mushtin (fj. u.).

pusht:

pusht,-i m. sh. -a(t) përb., shar. ai që shkon pas femrave, gruar, kurvar; maskara.

kush:

kush (gjin. i, e kujt; dhan. kujt; kallëz. kë) përem. 1. pyet. përdoret për të pyetur një njeri; cili, cila: kush është ai? me kë po flet? e kush nuk e njeh atë! 2. pacak. përdoret për të dalluar a për të veçuar dikë nga të tjerët: ja, kush na paska ardhur! / askush: atë s’e donte kush; / si lidh. lidh fjali kryefjalore: kush kërkon, gjen (fj. u.).

bisht:

bisht,-i m. sh. -a(t) dhe -ra(t) 1. pjesë e zgjatur dhe e lëvizshme në fund të kurrizit të kafshëve; pjesa e prapme e trupit të shpendëve e mbuluar me pupla: bisht kali (dhelpre, miu); bishti i gjelit (i peshkut); e kapi për bishti; rri në bisht ulem me gjunjë të thyer pa i mbështetur të ndenjurat në tokë, ulem galiç. 2. kërcelli që lidh gjethen, pemën ose lulen me degën a me bimën: bisht kungulli; dardha e ka bishtin prapa (fj. u.). 3. pjesë e diçkaje që vjen si e zgjatur: bishti i lopatës (i tiganit, i lugës); bisht qepe; sy me bisht; yll me bisht kometë; Bishti i Pallës (gjeogr.); bishti i flokëve. 4.edhe fig., pjesa e fundit, fundi: bishti i urës; bishti i trenit; as ballë, as bisht; pa bisht e pa krye pa lidhje, në mënyrë të ngatërruar; e zuri punën nga bishti; mbeti në bisht; e la në bisht ia kaloi; bishti i fshatit (mospërf.). 5. fig. shtesë a diçka tjetër e panevojshme ose e padëshirueshme; diçka e tepërt e që të pengon; trillim: erdhi me bisht prapa erdhi me një tjetër të paftuar; u bë bishti i drejtorit (keq.); punë me bishta; nxori bishta. 6. bised. kokë, bagëti (si njësi numërimi): pesë bishta dhen. 7. bot. pjesë e parë e disa emërtimeve të pathjeshta bimësh: bisht daci barishte me kërcell të hollë e me një tufë gjatoshe në majë; bisht gomari barishte e lartë, me gjethe si hala e në tufë, që rritet buzë përrenjve etj.; bisht miu bishtmi.