Fjalor i Gjuhës Shqipe

Fjalori i fundit(2006) i publikuar nga ASHSH(Instituti i Gjuhësisë dhe Letërsisë) - rreth 48.000 fjalë

Kuptimi i fjalës aradhë
aradhë:

arádh/ë,-a f. sh. -a(t) 1. hist. repart partizan më i madh se batalioni. 2. fig. lart. armatë; pararojë: aradhet e mësuesve.

Sinonime / Të përafërta:
armatë
pararojë
Të ngjashme:
radhë:

rádh/ë,-a f. sh. -ë(t) 1. shtresë a varg sendesh të vëna në një vijë ose në një drejtim njëri pranë tjetrit; rresht: radhët e tullave (e pllakave); radhët e trikos (e çorapit) vargu i sythave përbri njëri-tjetrit; / varg dukurish a ngjarjesh që vijnë njëra pas tjetrës. 2. rresht: radhët e librit; fletore me radhë të gjera (të ngushta); në mes të dy radhëve; në krye të radhës; i vë në radhë radhit; rreshtoj; vihem në radhë radhitem, rreshtohem; radhë e madhe (e gjatë); zë (mbaj, pres) radhën; hyj (rri) në radhë; dal nga radha; kam radhën. eja në radhë! (usht.) komandë për të ardhur në një vijë të drejtë, njëri pas tjetrit; e lexoi radhë për radhë. 3. rendi ose rregulli sipas të cilit bëhet diçka; vijueshmëria për të kryer diçka; vendi i dikujt në këtë rend: radha e veprimeve (e hyrjes); radhë e pa radhë pa një rregull të caktuar, si t’i teket, si t’i vijë mbarë; sipas radhës; jashtë radhe; tre vjet me radhë; për shekuj me radhë; i bëj (i lë) radhë (dikujt) e lë të flasë ose të bëjë diçka para meje; nuk e pengoj për diçka; vijnë (dalin, flasin, pyesin) me radhë; i mori (i zuri) me radhë; kur t’i vijë radha; kush e ka radhën (e shërbimit, e pastrimit)?; e kështu me radhë e të tjera; në radhë të parë së pari, para së gjithash. 4. fig. tërësi njerëzish me interesa e marrëdhënie të përbashkëta, me gjendje shoqërore të njëjtë ose që bëjnë pjesë në një organizatë etj.: nga radhët e fshatarësisë; shtrëngojmë (ngjeshim) radhët bashkohemi edhe më fort; është i radhës sonë; hyri në radhën e pleqve; vë në një radhë me (dikë a me diçka) e quaj të një shkalle, të një vlere etj. me një tjetër. 5. herë: radhën e parë; nuk e takova dot këtë radhë. 6. si pacak. (në bashkëvajtje me një) shumë; disa; një varg: një radhë vendesh; i bëri një radhë pyetjesh. 7. si ndajf. radhaz: i mori radhë.

ardhëm:

árdh/ëm (i), -me (e) mb. i ardhshëm.

ardhës:

árdhës,-i m. sh. -(it), edhe si mb. 1. banor i ardhur nga një vend tjetër; kund. anas, vendës, rrënjës. 2. fëmijë që një grua e sjell me vete kur martohet përsëri; thjeshtër.

arushë:

arúsh/ë,-a f. sh. -a(t) 1. zool. femra e ariut. 2. fig. njeri shumë i zoti, i fortë e trim: arushë mali (përk.).

bardhë:

bárdhë (i, e) mb. 1. që ka ngjyrën si të borës; i çelur e i ndritshëm; kund. i zi: pe i bardhë; re të bardha; kalë i bardhë; raca e bardhë; bukë e bardhë; verë e bardhë; rruazat e bardha të gjakut (anat.); mëlçia e bardhë (anat.) mushkëria; gurët e bardhë (shah.); ujërat e bardha ujërat e pastra të burimeve; i bardhë qumësht; netët e bardha të Veriut. 2. gjymtyrë e dytë e emërtimeve të pathjeshta për disa bimë, kafshë etj., që kanë këtë ngjyrë a janë të bardheme: ariu i bardhë; lepuri i bardhë; mëllenja e bardhë; korbi i bardhë gallofi; pisha e bardhë; zambaku i bardhë; plepi i bardhë; trëndafili i bardhë; fiku i bardhë; misri i bardhë; rrushi i bardhë; lakra e bardhë. 3. i pashkruar a i paplotësuar: faqe (fletë) e bardhë; çek i bardhë (fin.); nënshkruan në të bardhë (fin.). 4. fig. fatlum, fatbardhë: ditë të bardha; pleqëri e bardhë; qofsh i bardhë! (ur.). 5. i pastër, i panjollë; i çiltër e bujar: ka zemër të bardhë; me faqe të bardhë! (ur.). 6. euf. gjymtyrë e dytë e emërtimeve të pathjeshta për disa sëmundje ngjitëse e të rënda: kolla e bardhë kolla e mirë; grykët e bardha difteria; lia e bardhë; murtaja e bardhë tuberkulozi.